TSK Nedir, Ne İş Yapar? Bir Genç Yetişkinin Gözünden
Çocuklukta Hep O Anı Beklerdim
Ankara’da büyüyen biri olarak, hep askerle ilgili bir şeyler duydum. Babamın arkadaşları, amcalarım, komşularım… Hepsi TSK’dan, yani Türk Silahlı Kuvvetleri’nden bahsederdi. Çocukken, aslında ne anlama geldiğini tam olarak bilmesem de, askerî üniformayı, kışlalardaki düzeni, disiplinli yaşamı hep merak etmiştim. Yavaşça büyüdükçe, TSK’nın sadece bir askerî kuvvetin ötesinde, çok daha derin anlamlar taşıdığını fark ettim.
Peki, TSK nedir? Ne iş yapar? Bu soruyu bir veri sever olarak, aynı zamanda da ekonomi okumuş bir genç olarak anlamaya çalıştım. Çünkü veriler, gerçeğin net bir şekilde ortaya çıkmasını sağlar. O yüzden TSK’yı anlamak için de verilerden yola çıkmak, biraz da geçmişe bakmak gerek.
Türk Silahlı Kuvvetleri: Kuruluş ve Temel Görevleri
TSK, Türkiye Cumhuriyeti’nin güvenliğini sağlamak, milli savunmayı yapmak, iç ve dış tehditlere karşı halkı korumak amacıyla kurulmuş, disiplinli ve profesyonel bir ordu gücüdür. Resmi olarak 1923 yılında kurulduktan sonra, bu kuvvet, Türkiye’nin hem iç güvenliğini sağlamak hem de uluslararası alanda ülkenin egemenliğini savunmak adına büyük bir rol üstlenmiştir.
Bundan yıllar önce, köydeki akrabalarımla bir sohbette duyduğum şu cümleyi hiç unutmam: “Türk Silahlı Kuvvetleri, sadece bir ordu değil, aynı zamanda Türkiye’nin güvenliğinin teminatıdır.” İlk başta bunun ne anlama geldiğini tam çözemedim. Ama bugün, ekonomi ve strateji üzerine düşünürken, TSK’nın gerçekten de ülkenin hem iç hem dış güvenliği için ne kadar kritik bir rol oynadığını anlamaya başladım.
TSK’nın İçindeki Çeşitli Kuvvetler ve İşlevleri
TSK’nın içinde pek çok farklı kuvvet var. Aslında TSK’yı sadece bir ordu olarak düşünmek oldukça dar bir bakış açısı olur. TSK, kara, deniz ve hava kuvvetlerinden oluşan büyük bir yapı. Her birinin kendi görevleri var, fakat hepsi de birbirini tamamlayan bir sistemin parçası.
1. Kara Kuvvetleri: En tanıdık olan kuvvetlerden biri. Birçok kişi, askerlik denince ilk olarak kara kuvvetlerini düşünür. Gerçekten de Türkiye’deki askeri harekâtların büyük bir kısmı kara kuvvetleri tarafından yürütülür. İç güvenlikten, sınır ötesi harekâtlara kadar pek çok görevi vardır.
2. Hava Kuvvetleri: Hava kuvvetleri, hem savunma hem de saldırı açısından Türkiye’nin stratejik güçlerinden biridir. Son yıllarda modern savaş uçakları ve teknolojik gelişmeler, TSK’nın hava gücünü oldukça güçlendirmiştir. Özellikle bölgesel tehditler karşısında hava kuvvetlerinin rolü her geçen yıl artıyor.
3. Deniz Kuvvetleri: Türkiye’nin denizlere olan stratejik yakınlığını düşündüğümüzde, deniz kuvvetlerinin önemi de oldukça büyüktür. Hem karasularını hem de uluslararası deniz sınırlarını savunmak, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin başlıca görevlerinden biridir.
TSK’nın Ulusal ve Uluslararası Görevleri
Bursa’daki bir arkadaşımın babası yıllardır emekli subay. Onunla bir sohbetimizde, TSK’nın yalnızca savaşla değil, barışla da ilgili olduğunu öğrendim. Mesela Birleşmiş Milletler’in (BM) barış gücü operasyonlarında yer alan Türk askerleri, dünyanın farklı köylerinde, kasabalarında, şehirlerinde barışın teminatı oluyordu. Bir yandan ülke içindeki güvenliği sağlarken, bir yandan da dünyada Türkiye’nin gücünü gösteriyorlardı.
Son yıllarda, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin sınır ötesi operasyonları ve bölgesel güvenlik politikaları da oldukça arttı. Özellikle Suriye ve Irak gibi ülkelerdeki terörist unsurlara karşı yapılan operasyonlar, TSK’nın yalnızca savunma değil, aynı zamanda aktif bir dış politika aracı olarak da kullanıldığını gösteriyor. Hatta TSK, stratejik operasyonlarla uluslararası ilişkilerde Türkiye’nin elini güçlendiren bir unsura dönüştü.
Verilere Dayalı Bir Yaklaşım: TSK’nın Büyüklüğü ve Etkisi
Bir ekonomist olarak, verilerin çok önemli olduğunu biliyorum. TSK’nın gücünü ve etkisini ölçmek için belirli veriler de önemli bir kaynak. 2021 yılı itibarıyla, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin yaklaşık 700.000 aktif personeli bulunuyor. Bu sayıyı dünya orduları ile kıyasladığınızda, TSK’nın büyüklüğü oldukça dikkat çekiyor. Bu da Türkiye’nin savunma kapasitesinin yüksek olduğunu ve dünya üzerindeki en büyük ordulardan birine sahip olduğunu gösteriyor.
TSK’nın bütçesi de önemli bir gösterge. 2021’de Türkiye’nin savunma bütçesi yaklaşık olarak 55 milyar TL idi. Bu, Türkiye’nin ekonomik yapısında savunma sektörüne verilen önemin somut bir göstergesidir. Hem yerel güvenliği sağlamak hem de dış tehditlere karşı güçlü bir duruş sergilemek için bu bütçeye ihtiyaç duyuluyor.
TSK ve Toplumdaki Yeri
Türk Silahlı Kuvvetleri, Türkiye’nin toplumsal yapısında da derin bir etkiye sahiptir. Birçok insan için, askerlik bir geçiş dönemi, bir kimlik kazandırıcı deneyimdir. Bugün bile, TSK’yı anarken, birçoğumuz onun sadece bir ordu değil, aynı zamanda toplumun her kesiminden insana “disiplin” ve “güven” gibi değerler aşılayan bir kurum olarak görür.
Örneğin, gençliğimin ilk yıllarında arkadaşlarımla sokakta oynarken, askerlik çağındaki büyükanne ve büyükbabalarımızdan duyduğumuz hikâyeler, bizi TSK’ya karşı sevgi ve saygı ile doldururdu. Her ne kadar bugün askerlik süresi kısalmış olsa da, TSK’nın toplumdaki gücü ve yeri, hala çok güçlü.
Sonuç: TSK’nın Geleceği
Geleceğe baktığımda, Türk Silahlı Kuvvetleri’nin her geçen yıl daha modern, daha güçlü ve daha etkili bir yapıya bürüneceğini düşünüyorum. Teknolojinin hızla gelişmesiyle birlikte, TSK’nın savunma sanayiinde de büyük bir dönüşüm yaşanıyor. Hava savunma sistemlerinden siber güvenlik teknolojilerine kadar pek çok yeni alanda güçlenmeye devam ediyor.
TSK’nın, ulusal ve uluslararası düzeydeki rolü, Türkiye’nin küresel politikadaki etkisini artırmaya devam edecek. Bu, hem Türk halkı hem de dünya için önemli bir güvenlik unsuru olmaya devam edecek.